محبت پیامبر (ص) به فاطمه (س) فراتر از محبت پدر به دختر بود، بلکه به ایمان، تقوا و جایگاه والای او مربوط میشد. تعبیراتی چون *«بضعة منی»* و *«روحی التی بین جنبی»* نشاندهنده عظمت مقام فاطمه (س) و نقش او به عنوان پرچم هدایت امت اسلامی است.
اسلام ارزش والایی برای علم و آموزش قائل است. نخستین آیات وحی بر خواندن، نوشتن و تعلیم تأکید دارند. پیامبر (ص) در جامعهای پر از جهل، طلب علم را وظیفه مسلمانان دانست و نشر آن را نوعی زکات معرفی کرد. تعلیم، یکی از اهداف اصلی رسالت او بود.
پیامبر (ص) فاطمه (س)، علی (ع)، حسن (ع) و حسین (ع) را زیر عبای خود جمع کرد و از خدا خواست آنان را پاک گرداند. سپس جبرئیل نازل شد و آیه تطهیر (احزاب: ۳۳) را آورد که بر پاکی اهلبیت (ع) تأکید دارد.
حضرت فاطمه (س) شب جمعه را به عبادت و دعا برای دیگران گذراند. امام حسن (ع) که مراقب دعاهای مادر بود، متوجه شد که او برای خود دعا نکرد. صبح که علت را پرسید، مادر پاسخ داد: **”اول همسایه، بعد خانه خود.”**
ازدواج حضرت علی (ع) و حضرت فاطمه (س) با سادگی و دور از تشریفات برگزار شد. جهیزیه مختصر فاطمه (س) از مهریه او تهیه شد. پیامبر (ص) میتوانست جهیزیه مفصلی فراهم کند، اما سادگی و معنویت را بر تجملات ترجیح داد.
انتخاب همسر نقش مهمی در زندگی دارد و معیارهای صحیح موجب استحکام پیوند میشوند. زندگی حضرت فاطمه (س) نمونهای کامل برای الگوی ازدواج اسلامی است. او، همسر، پدر و فرزندانش نمونههای فضیلت و انسانیت بودند؛ افرادی که در میان مردم زیستند اما سرشتی الهی داشتند.
امروز ازدواج جوانان به معضلی پیچیده تبدیل شده است. دختران و پسران با موانع اجتماعی و رسوم نادرست مواجهاند. این مشکل در خانوادههای فقیر و مرفه یکسان است، زیرا توقعات غلط و رسوم نادرست مانع تشکیل زندگی پایدار شده و بنیان خانوادهها را متزلزل میکند.
حضرت فاطمه (س) خانواده را مقدس میدانست و از عواطفش برای حمایت از همسر و تربیت فرزندان استفاده میکرد. زندگی او و علی (ع) بر پایه فضیلت، همدلی و رشد متقابل بود. وحدت و هماهنگی در زندگی مشترک را بر تجملات و مادیات ترجیح میدادند.
حضرت فاطمه (س) در عبادت بینظیر بود، تا حدی که پاهایش از ایستادن ورم میکرد. عبادات او چنان عظمت داشت که خداوند آن را ستوده است. پس از هجرت پیامبر (ص)، علی (ع) همراه فاطمه (س) و گروهی از مسلمانان به مدینه آمد و با شجاعت، دشمنان را ناکام گذاشت.
پیامبر (ص) شیعیان حضرت فاطمه (س) را همانند شیعیان علی (ع) به بهشت بشارت دادهاند. شیعه یعنی پیرو، و شیعیان فاطمه (س) کسانیاند که در اخلاق و عمل از او الگو میگیرند. فاطمه (س) در مسیر هدایت تابع علی (ع) است اما الگویی مستقل نیز محسوب میشود.
برخی هزینهها و زحمات غیرضروری ناشی از فرهنگهای نادرستاند. عبدالرحمن بن عوف برای ازدواج با فاطمه (س) مهریه سنگینی پیشنهاد داد، اما پیامبر (ص) پاسخ داد که معیار ازدواج، پول و ثروت نیست. این نشاندهنده رد تجملگرایی و تأکید بر ارزشهای معنوی است.
سال دهم بعثت، سالی سخت برای پیامبر (ص) بود؛ حضرت ابوطالب (ع) و حضرت خدیجه (س) از دنیا رفتند. فاطمه (س) در کودکی با این فقدان روبهرو شد و علیرغم سن کم، شاهد آزار پیامبر (ص) بود. او با درک شرایط، حامی و پشتیبان پدر و اسلام شد.
**اسوه** به معنای الگو و نمونهای شایسته برای پیروی است. هر الگو دارای ویژگیهای خاصی است که پیروان میخواهند به آن صفات آراسته شوند. در اسلام، فردی که به دنبال کمال است، اسوهای را انتخاب میکند که در تمام ابعاد زندگی، مطابق با مکتب توحیدی باشد.
حضرت فاطمه (س) برترین بانوی جهان در تمام اعصار است. پیامبر (ص) او را **”سرور زنان اولین و آخرین”** معرفی کردهاند. برخلاف حضرت مریم (س) که برگزیده زنان عصر خود بود، برتری فاطمه (س) همیشگی است. شناخت زندگی ایشان، راهی برای رسیدن به کمال و رضای الهی است.
